Geinformeerd » Specials » Funderingsontwerp
Wees geïnformeerd met nuttige informatie.

Hoe wordt een fundering bepaald?

Hoe wordt een fundering bepaald? Gebouwen zijn zwaar qua gewicht en dat dient op een veilige manier naar de bodem te worden afgevoerd. Daartoe wordt het gebouw op een fundering van palen met balkenrooster of op staal geplaatst. Omdat er veel belasting moet worden afgedragen, vormt het een essentieel onderdeel binnen de bouw en dus dient er veel aandacht aan worden geschonken. Wat zijn de meest belangrijke punten aangaande de fundering van een gebouw?

Meest belangrijke constructie-onderdeel

Een gebouw bestaat uit vloeren en wanden, waaruit geconcentreerd veel belastingen naar beneden komen. Het gewicht moet via balken met palen of stroken met poeren naar de bodem worden afgevoerd. Uitgangspunt is dat de bodemlagen voldoende draagkracht hebben om die lasten op te kunnen nemen. De fundering vormt constructief het meest belangrijke onderdeel van een gebouw. Om het gebouw te kunnen funderen moet er eerst inzicht worden verkregen in de bodemgesteldheid. De ondergrond is opgebouwd uit meerdere lagen, waaraan variërende draagkracht kan worden ontleend. Denk aan zachte klei of veen met hoge samendrukbaarheid of zand- en grindlagen voor stevigheid. Om die opbouw helder te krijgen wordt gebruik gemaakt van een sondering. Daartoe wordt een conus de bodem ingedrukt, zodat een weerstandskracht op een bepaalde diepte kan worden achterhaald. Daarmee wordt een grafische weergave van de bodemopbouw verkregen.

De fundatiebalk en paaldraagvermogen

Om het gewicht uit dragende wanden af te laten voeren naar een palenfundatie, dient een balkenrooster te worden toegepast. Het houdt in dat een gewapende betonnenbalk lasten via een krachtenspel in de balk afvoert naar de oplegpunten. Daartoe wordt het optredende moment ontbonden in een druk- en trekkracht, zodat de wapening kan worden bepaald. De breedte van die balk dient voldoende groot te zijn om de inwendige lasten op te nemen, waarbij de balk breed genoeg moet zijn voor de wand en de fundatiepaal eronder. Is het paalpuntniveau bij een bepaalde paaltype vastgesteld, dan kan het tot uitvoering worden gebracht. Het kan betekenen dat er prefabpalen worden geheid. Uitgangspunt daarbij is dat de omgeving weinig tot geen nadelige gevolgen ondervindt. Om trillingen en geluidsoverlast in bewoond gebied te voorkomen, kan worden overwogen om boorpalen, avegaarpalen of mortelschroefpalen te gebruiken. Dit zijn in de grond gevormde palen en dus is het de vraag hoe goed die zijn uitgevoerd. Van top tot punt dient het een homogene paal te zijn. Om daar zekerheid in te hebben wordt de paal na het hard worden akoestisch doorgemeten.

Kespen, poeren of op staal

Een veel toegepast fundatie-onderdeel betreft de kesp of poer. Het heeft tot doel om een belastingsconcentratie af te voeren door het over twee of meerdere palen te verdelen. De ondergrond kan namelijk maar een beperkte hoeveelheid aan belasting afdragen en dus dient het te worden verdeeld. De kesp is een gedrongen blok beton, zodat die pieklasten op een constructief verantwoorde wijze worden herverdeeld. Lichte gebouwen kunnen in sommige omstandigheden op staal worden gefundeerd. De sondering laat dan zien dat toplagen uit draagkrachtige zandige klei of zand bestaat, waarop relatief veel belasting kan worden toegelaten. Het betekent dat er geen balkenrooster van toepassing is en is vervangen door stroken op staal. Uiteraard moet de ondergrond die lasten opnemen en dus dient de mate van bodemvervorming worden gecontroleerd. Dit kan bijvoorbeeld middels Koppejan om de zetting uit te rekenen.
De sondering om draagkracht te bepalen

De sondering om draagkracht te bepalen

Voor de aanleg van een gebouw dient het gewicht door de grond opgenomen te worden. Dit kan middels een paalfundatie of aanleg op staal (strook of plaat op zand). De methode van belastingopname wordt b…
Bepalen van het paaldraagvermogen middels de 4D-8D methode

Bepalen van het paaldraagvermogen middels de 4D-8D methode

De fundering van een gebouw kan worden gemaakt middels betonpalen. Daartoe worden op de bouw palen geheid of in de grond gevormd. Afhankelijk van de bodemopbouw kan per installatiemethode, paallengte…
Fundering: waar staat een gebouw op, hoe is het gefundeerd?

Fundering: waar staat een gebouw op, hoe is het gefundeerd?

Constructeurs rekenen een gebouw door beginnend bij het dak en eindigend bij de fundering, terwijl de fundering als eerste wordt aangelegd. Vervolgens wordt de rest van het gebouw erop gezet. Omdat de…
Gebruik Koppejan om de zetting uit te rekenen

Gebruik Koppejan om de zetting uit te rekenen

Indien grond wordt opgehoogd met bijvoorbeeld een aardebaan voor een weg of nieuwbouw project, dan zal de onderliggende bodemopbouw gaan werken. Belastingstoename houdt in dat de spanningen toenemen,…
De samendrukbaarheid van klei en zand: oorsprong en gevolg

De samendrukbaarheid van klei en zand: oorsprong en gevolg

Nederland ligt voor een groot deel binnen een uitgestrekt deltagebied van vele grote rivieren komend vanuit geheel Europa. De Waal, Maas en Rijn zijn daarvan wel de bekendste, maar ook vele andere kle…
Betonpalen, hoe worden deze aangelegd of gemaakt?

Betonpalen, hoe worden deze aangelegd of gemaakt?

Heien is een vanzelfsprekende manier om palen aan te leggen, echter het is niet de enige manier om een fundatie op palen te verkrijgen. In sommige stedelijke gebieden is het daarnaast uitgesloten dat…
De verschillende soorten bodem- en grondwater

De verschillende soorten bodem- en grondwater

Ons land is een waterrijk land, waar we reeds eeuwen op een verstandige manier mee weten om te gaan. Ondanks dat rivier- en zeewater vaak hoger staan dan ons land, weten we de invloed buiten de deur t…
Wat houdt een fundering op staal in?

Wat houdt een fundering op staal in?

Op staal gefundeerd is een technische benaming voor alle op toplaag aangebrachte constructies. Het kan daarbij gaan om constructies op zand- of op kleilagen. Afhankelijk van de belasting kan bij laagb…
Het akoestisch doormeten van in de grond gevormde palen

Het akoestisch doormeten van in de grond gevormde palen

Veel gebouwen dienen te worden gefundeerd op palen. In binnenstedelijke gebieden kan men vaak niet heien en dus dienen de palen in de grond te worden gevormd. Omdat vanaf maaiveldniveau niet in de bod…
Wat houdt het paalpuntniveau in?

Wat houdt het paalpuntniveau in?

Wordt een gebouw aangelegd dan wordt altijd met de fundatie gestart. Dit kan op staal (strook of plaat op zand) worden uitgevoerd, indien de draagkracht van de bovenste bodemlagen dit toelaat. In veel…
Hoe wordt de breedte van een fundatiebalk bepaald?

Hoe wordt de breedte van een fundatiebalk bepaald?

Een gebouw geeft veel belastingen, welke geconcentreerd op een balkenrooster naar beneden komen. De balken zorgen ervoor dat de belasting in de palen wordt ingeleid, waarna de palen het overdragen aan…
De functie van een twee-, drie-, vierpaalspoer of kesp

De functie van een twee-, drie-, vierpaalspoer of kesp

Wordt een gebouw ontworpen met een kolommenstructuur als hoofddraagconstructie dan vertaalt het naar grote pieklasten onder die kolommen. Het dient ervoor om lasten uit het dak en de verdiepingsvloere…
Hoe wordt een gewapende betonnen kesp doorgerekend?

Hoe wordt een gewapende betonnen kesp doorgerekend?

Gebouwen bestaan uit vloeren, wanden en kolommen, waarbij veel belasting naar beneden wordt afgevoerd. Indien het een kolom betreft komt een relatief hoge concentratie gewicht samen op één punt. Meest…
De invloed van paalmisstanden, afwijkingen van het palenplan

De invloed van paalmisstanden, afwijkingen van het palenplan

Een gebouw kan worden gefundeerd op palen, zodat belasting middels een balkenrooster wordt afgevoerd naar de dragende punten. Palen worden daartoe tot op paalpuntniveau aangebracht, opdat voldoende pa…
Gepubliceerd door Geinformeerd op 11-05-2013, laatst gewijzigd op 07-10-2015. Het auteursrecht van deze special ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.

Bronnen en referenties
Schrijf mee!